یکی از آزاردهنده‌ترین مشکلات هنگام بازی آنلاین، فقط پینگ بالا نیست؛ نوسان پینگ می‌تواند حتی با وجود میانگین پینگ مناسب، تجربه بازی را کاملاً مختل کند.

ممکن است در ابتدای بازی پینگ شما حدود ۴۰ یا ۵۰ میلی‌ثانیه باشد، اما چند لحظه بعد ناگهان به ۱۵۰ یا ۲۰۰ میلی‌ثانیه برسد و دوباره کاهش پیدا کند. این وضعیت که معمولاً با عنوان Ping Spike یا نوسان تأخیر شناخته می‌شود، می‌تواند باعث لگ، تأخیر در دریافت اطلاعات و ناهماهنگی در بازی شود.

اما علت این مشکل چیست و برای رفع آن چه کارهایی می‌توان انجام داد؟

پینگ دقیقاً چیست؟

پینگ مدت‌زمان رفت‌وبرگشت یک بسته داده بین کامپیوتر شما و سرور مقصد است و معمولاً با واحد میلی‌ثانیه اندازه‌گیری می‌شود.

هرچه این عدد کمتر باشد، ارتباط شما با سرور از نظر تأخیر بهتر است. البته مقدار مناسب Ping به فاصله جغرافیایی، مسیر اینترنت و محل سرور نیز بستگی دارد.

برای مثال، اگر سرور بازی در کشور دیگری قرار داشته باشد، طبیعی است که پینگ شما با یک سرور داخلی یکسان نباشد.

مشکل زمانی جدی‌تر می‌شود که Ping ثابت نباشد و به‌طور مداوم بالا و پایین شود.

تفاوت پینگ بالا و نوسان پینگ

پینگ بالا و نوسان پینگ دو مشکل متفاوت هستند.

فرض کنید پینگ شما همیشه حدود ۱۲۰ میلی‌ثانیه باشد. این مقدار ممکن است برای بعضی بازی‌ها زیاد محسوب شود، اما حداقل نسبتاً قابل پیش‌بینی است.

در مقابل، اگر پینگ بین ۴۰، ۵۰، ۱۵۰ و ۲۵۰ میلی‌ثانیه تغییر کند، حتی میانگین پایین‌تر هم الزاماً تجربه بهتری ایجاد نمی‌کند.

در بازی‌های رقابتی، ثبات اتصال اهمیت زیادی دارد. به همین دلیل هنگام بررسی کیفیت اینترنت، بهتر است فقط به یک عدد Ping توجه نکنید.

یکی از دلایل نوسان پینگ؛ شلوغی شبکه

وقتی چند دستگاه به‌طور هم‌زمان از یک اتصال اینترنتی استفاده می‌کنند، ممکن است ظرفیت ارتباطی شبکه تحت فشار قرار بگیرد.

برای مثال، ممکن است یک کامپیوتر در حال بازی باشد و هم‌زمان یک گوشی مشغول آپلود عکس، تلویزیون در حال پخش ویدئو و دستگاه دیگری در حال دانلود فایل باشد.

در چنین شرایطی، صف‌بندی بسته‌ها می‌تواند افزایش پیدا کند و در نتیجه تأخیر شبکه بیشتر شود.

اگر هنگام بازی سایر دستگاه‌ها مصرف سنگین اینترنت دارند، ابتدا این موضوع را بررسی کنید.

Wi-Fi می‌تواند عامل ناپایداری باشد

اتصال بی‌سیم برای استفاده روزمره بسیار مناسب است، اما در بعضی شرایط ممکن است نسبت به اتصال کابلی ناپایدارتر باشد.

فاصله از روتر، وجود دیوار، تداخل فرکانسی، تعداد دستگاه‌های متصل و کیفیت کارت شبکه می‌توانند روی کیفیت Wi-Fi تأثیر بگذارند.

اگر امکان استفاده از Ethernet دارید، آزمایش بازی با اتصال کابلی می‌تواند راه خوبی برای تشخیص مشکل باشد.

اگر نوسان پینگ در اتصال کابلی برطرف شد، احتمالاً باید مشکل را در بخش Wi-Fi جست‌وجو کنید.

Packet Loss چه ارتباطی با لگ دارد؟

گاهی چیزی که کاربر به‌عنوان نوسان پینگ احساس می‌کند، در واقع ترکیبی از افزایش تأخیر و Packet Loss است.

Packet Loss زمانی اتفاق می‌افتد که بخشی از بسته‌های اطلاعاتی در مسیر به مقصد نمی‌رسند.

نتیجه می‌تواند شامل:

  • توقف لحظه‌ای بازی

  • Teleport شدن شخصیت

  • تأخیر در دریافت اطلاعات

  • قطع و وصل صدا

  • لگ‌های ناگهانی

باشد.

به همین دلیل اگر مشکل شما با Ping Spike همراه است، بهتر است Packet Loss را نیز آزمایش کنید.

DNS کند چه تأثیری دارد؟

DNS معمولاً علت اصلی نوسان مداوم Ping در داخل یک بازی نیست، اما می‌تواند روی زمان پیدا کردن و برقراری ارتباط اولیه با سرویس‌ها تأثیر بگذارد.

اگر سایت‌ها دیر شروع به بارگذاری می‌کنند یا Resolve شدن بعضی دامنه‌ها زمان زیادی می‌برد، بررسی DNS می‌تواند مفید باشد.

در چنین شرایطی می‌توان DNSهای مختلف را آزمایش کرد و عملکرد آن‌ها را با توجه به موقعیت شبکه و ISP خود مقایسه کرد.

البته نباید انتظار داشت تغییر DNS همیشه باعث کاهش محسوس پینگ داخل بازی شود؛ این دو موضوع کاملاً یکسان نیستند.

تنظیمات TCP و شبکه ویندوز

ویندوز تنظیمات متعددی برای مدیریت ارتباطات شبکه دارد. بعضی از این تنظیمات به نحوه مدیریت TCP، اندازه پنجره انتقال و رفتار ارتباطات شبکه مربوط می‌شوند.

در سیستم‌هایی که تنظیمات شبکه آن‌ها مدت زیادی دست‌کاری نشده یا دچار مشکل شده‌اند، بررسی و بازنشانی برخی تنظیمات می‌تواند ارزش امتحان کردن داشته باشد.

البته بهتر است از تغییر تصادفی تنظیمات Registry یا اجرای دستورهای نامشخصی که در اینترنت پیدا می‌کنید خودداری کنید.

اگر می‌خواهید این فرایند را ساده‌تر انجام دهید، مجموعه ابزارهای کاهش نوسان پینگ و بهینه‌سازی شبکه شامل ابزارهایی برای بخش‌های مختلف شبکه ویندوز است و می‌تواند برای بررسی و اعمال Tweaks مرتبط مورد استفاده قرار گیرد.

برنامه‌های پس‌زمینه را فراموش نکنید

گاهی مشکل از خود اینترنت نیست و یک برنامه روی کامپیوتر در حال مصرف پهنای باند است.

سرویس‌های همگام‌سازی ابری، دانلود خودکار، Windows Update، لانچرهای بازی و بعضی نرم‌افزارهای دیگر ممکن است در پس‌زمینه از شبکه استفاده کنند.

اگر هنگام بازی ناگهان Ping افزایش پیدا می‌کند، Task Manager را بررسی کنید و ببینید آیا برنامه‌ای در همان زمان مصرف شبکه بالایی دارد یا خیر.

آیا تغییر MTU می‌تواند مشکل را حل کند؟

MTU یا Maximum Transmission Unit مشخص می‌کند هر بسته شبکه حداکثر چه اندازه‌ای داشته باشد.

مقدار نامناسب MTU در بعضی شبکه‌ها می‌تواند باعث مشکلاتی در انتقال داده شود، اما تغییر کورکورانه آن توصیه نمی‌شود.

تنظیم MTU باید متناسب با نوع اتصال و شرایط شبکه انجام شود. در صورتی که مشکل مشخصی وجود ندارد، صرفاً به دلیل اینکه یک مقدار خاص در اینترنت پیشنهاد شده است، نباید آن را تغییر داد.

چطور بفهمیم مشکل از کامپیوتر است یا ISP؟

این یکی از مهم‌ترین مراحل عیب‌یابی است.

اگر امکان دارد:

  1. پینگ روتر داخلی خود را بررسی کنید.

  2. یک مقصد اینترنتی پایدار را Ping کنید.

  3. Packet Loss را بررسی کنید.

  4. در ساعات مختلف روز آزمایش را تکرار کنید.

  5. اتصال Wi-Fi و Ethernet را مقایسه کنید.

اگر ارتباط با روتر داخلی پایدار است اما از اولین مرحله خروج از شبکه داخلی مشکل ایجاد می‌شود، احتمال اینکه مشکل مربوط به ISP یا مسیر اینترنت باشد بیشتر است.

در این شرایط، تغییر تنظیمات ویندوز الزاماً مشکل را حل نمی‌کند.

برای بازی آنلاین چه چیزهایی اهمیت بیشتری دارند؟

برای یک تجربه مناسب در بازی آنلاین، فقط سرعت دانلود مهم نیست.

مواردی مانند:

  • Ping

  • Ping Stability

  • Packet Loss

  • Jitter

  • کیفیت مسیر تا سرور

  • مصرف هم‌زمان شبکه

  • نوع اتصال Wi-Fi یا Ethernet

می‌توانند تأثیر قابل توجهی روی تجربه بازی داشته باشند.

به همین دلیل ممکن است دو کاربر با اینترنت‌هایی که سرعت دانلود مشابهی دارند، تجربه کاملاً متفاوتی در بازی آنلاین داشته باشند.

جمع‌بندی

نوسان پینگ معمولاً یک علت واحد ندارد. شلوغی شبکه، Wi-Fi ناپایدار، مصرف پس‌زمینه، Packet Loss، مشکلات روتر، مسیر ISP و بعضی تنظیمات شبکه ویندوز می‌توانند در ایجاد این مشکل نقش داشته باشند.

قبل از اینکه سراغ تغییرات پیچیده بروید، بهتر است ابتدا مشکل را اندازه‌گیری و منشأ آن را مشخص کنید. اگر مشکل از شبکه محلی یا تنظیمات سیستم باشد، استفاده هدفمند از ابزارهای Network Tweaks می‌تواند روند عیب‌یابی و بهینه‌سازی را ساده‌تر کند.

در نهایت، هدف فقط پایین آوردن عدد Ping نیست؛ اتصال پایدار و قابل پیش‌بینی برای بازی آنلاین اهمیت بسیار بیشتری دارد.